SON DAKİKA

Haber 4 Sıfır

ilacın vücuttaki hedef bölge etki eden kısmına verilen isim nedir

ilacın vücuttaki hedef bölge etki eden kısmına verilen isim nedir
Bu haber 10 Mart 2022 - 23:16 'de eklendi ve kez görüntülendi.

İLAÇ ETKİSİ VE İLAÇ ETKİ MEKANİZMALARI

• İLAÇ ETKİSİ;
• Bir ilacın, endikasyon alanıyla ilgili olan
yapıların (hücre, doku organ, sistem)
işlevlerinde casino siteleri oluşturduğu artış (stimülasyon), ya
da azalma (depresyon) şeklinde ortaya
çıkardığı değişiklikler olarak tanımlanır.
• Diğer bir deyişle ilaç etkisi, alt birimleriyle
(molekül, organel, hücre, doku, organ) bütün
orgarizmanın ilaca verdiği yanıttır
(farmakolojik cevap).
• İlaç etkisinin özellikleri
• İlaç etkisinde; deneme bonusu
• seçicilik (selektivite),
• dönüşümlülük ve
• doza bağımlılık esastır:
• İlaç etkisi seçici (selektif) olmalıdır; ilaç
endikasyon alanıyla (kullanılış amacı) ilgili
hücre ya da yapılarda sorunla ilgili biyolojik
olayları istenen yönde değiştirebilmeli, bu
yapılarların diğer fonksiyonlarını
değiştirmemeli ve vücudun diğer yapılarını
etkilemeli.
• Etki dönüşümlü (reverzibl) olmalı; ilaç kesildikten kısa
bir süre sonra etki ortadan kalkmalı.
• Etki doza bağımlı olmalı; doz bir defada verilen ilaç
miktarıdır. Terapötik dozun üzerindeki miktarlar amaç
dışı zararlı etki oluşturur.
-farmakodinamik etkiyi oluşturabilen miktar minimal
etkin dozdur.
-Doz arttırıldığında etki de artar ve maksimuma ulaşır.
-Doz daha da arttırılırsa farmakodinamik etkinin yerini
dönüşümsüz toksik etki alır.
-Bazen artan dozlarda farmakodinamik etkide nitel
(kalitatif) değişiklik te gözlemlenebilir; terapötik dozda
sentral sinir sistemini stimüle eden kafur, yüksek dozda bu
sistemin depresyonuna neden olur.
• ilaç etkinliği (efikasite); Bir ilacın oluşturduğu
maksimum terapötik etki (Emax)
• etki gücü (potency) o bir ilacın aynı grup diğer
bir ilaca göre etkinliği dir
İLAÇLARIN ETKİ MEKANİZMALARI
• 1) Farmakolojik Etki, ilacın fiziksel ya da kimyasal
nonspesifik bir özelliğine bağlı olabilir:
• Örneğin, mağnezyum sülfat sürgüt etki gösterir. Bunun nedeni Mg– ve SO4 — iyonlarının barsaktan
hemen hemen hiç emilmemesidir. Sonuçta, barsak
içerisinde kalan bu tuz, izo-osmatik ekivalanı kadar su
tutarak, feçesin sulu kalmasına ve dolayısıyla ishale
neden olmaktadır.
• Buna benzer bir başka etki örneği de, mide asiditesini
nötralize etmek için kullanılan antiasid ilaçlardır
(Aliminyum hidrosit ve sodyum bikarbonat ).
• Akut kan kaybında kullanılan makromoleküler kan
plazma benzeri maddelerde aynı şekilde etki yaparlar.
• HALOTAN vb lipofilik gaz/uçucu sıvı niteliğindeki genel
anestezikler nöronları,
– Lipid nöron membranında aşırı toplanarak
membran akışkanlığını bozmalarıyla,
– Lateral basınçla Na+ kanallarının açılmasını
engellemesiyle
deprese ederler.
• 2) Farmakolojik Etki, İlacın bir enzimi inhibe
etmesine ya da aktive etmesine bağlı
olabilir:
• İlaçlar organizmada sinaps ve kavşaklardaki
enzimleri inhibe ederek enzimin normal durumda
inaktive ettiği nöromediyatörün birikmesine
neden olabilir. Nöromedyatör yoğunluğunun
artması farmakolojik etkinin ortaya çıkmasına
sebep olmaktadır. Buna örnek olarak
antikolinesteraz enzimleri inhibe edilir. Böylece
sinir uçlarında normal olarak açığa çıkmakta olan
asetilkolin, kavşaklarda birikir. Biriken asetilkolin
SSS’inde ve periferik sinir sistemiyle bunun
efektör hücrelerle yaptığı kavşaklarda, kendine
özel etkileri oluşturur.
–Örn; Aspirin COX enzimlerini inhibe
eder,inflamasyonun inhibisyonu, mide
lezyonu, ülseri,
–Örn; Neostigmin, Fizostigmin Asetil Kolin
Esteraz inhibitörleri; kavşakta Ach birikir,
aşırım kuvvetlenir,
– Antikolinesterazlar,
– MAO inhibitörleri,
• 3) İlaç Antimetabolit Olması Nedeniyle Etki Oluşabilir:
• Enzimlerin aktif kısımlarını koenzimler ve enzim
subatraları oluşturur ve metabolit adını alır. Bu
metabolitler, hücrelerin normal işlevleri için yeterli düzeyde bulunması gereken maddelerdir. Bazı ilaçlar, kimyasal yapı yönünden benzerlikleri
nedeniyle esas metabolitin yerine geçerek enzimatik olayları bloke ederler. Örneğin:
warfarin ve diğer kumarin türevleri K vitamininin
anti metabolitidirler. K avitaminozuna sebep olurlar.
• Paraaminebenzoik asit (PABA) bazı bakterilerin
çoğalmaları için zorunlu bir temel metabolittir. Ortamda PABA olmayınca bu bakteriler üremeleri
için zorunlu olan folik asit sentezini
gerçekleştiremezler. Sülfanamitler antimetaboliti
oldukları PABA yerine geçerek, sentez olayını durdururlar. Böylece bakterilerin çoğalması önlenmiş olur.
• 4) Etki, hücrelerde nöromediyatörlerin ve diğer
endojen maddelerin tesir ettiği reseptörlerin ilaç
tarafından etkilenmesi sonucu oluşabilir.
(Nöromediyatörü taklid ya da bloke eden ilaçlar):
• Bazı ilaçlar asetilkolin, noradrenalin, dopamin,
histamin, seratonin gibi nöromediyatörleri taklit
ederler. Genellikle nöromediyatörlere yapı
yönünden benzerlik gösteren bu tür ilaçların bir
kısmı da reseptörleri bloke ederek bunların
nöromediyatörler tarafından etkilenmesini
önlerler.
• 5) Yerine koyma (ikame) esasına dayanan
ilaç etki mekanizması:
• Organizmada hormonların, vitaminlerin
ve sindirim enzimlerinin eksikliği sonucu
belirli hastalıklar ortaya çıkar. Bu gibi
durumlarda, yetersiz düzeyde oluşması
nedeniyle hastalık nedeni olan maddenin
yerini tutacak veya miktarını arttıracak
ilaçlar verilerek sağıtım yapılır.
• 6) Farmakolojik etki, ilacın organizmada normal olarak inaktif durumda bulunan bir maddeyi açığa çıkarmasına ve aktif hale getirmesine ya da bunun engellenmesine bağlı olabilir:
• Bazı ilaçların, organizmada normal olarak inaktif
durumda bulunan bir maddeyi aktif hale getirerek farmakolojik etkinlik kazanmasına örnek olarak
Efedrin ve Amfetamin gösterebilirler. Efedrin ve
Amfetamin gibi bazı ilaçlar (sempatomimetik aminler) postgangliyoner sempatik (adrenerjik)
sinir uçlarında bulunan ve bağlı durumda bulunan
noradrenalini salarak etki oluştururlar. Nitekim
açığa çıkan noradrenalin nöroefektör kavşağa dökülür ve efektör hücrelerdeki adrenerjik reseptörleri etkiler. Böylece sempatomimetik aminler, noradrenalin aracılığı ile etki meydana
getirmiş olurlar.
• Aynı şekilde organizmada histaminin büyük bir
kısmı mast hücrelerinde heparin ile bağlı
olarak inaktif halde bulunur. Bazı ilaçlar
(atropin, kürar, morfin) ya da zehirler (yılan ve
arı zehiri), organizmanın mast hücrelerini
etkileyip histamin salıvermelerine neden
olarak kan basıncında düşme, ürtiker tarzında
deri döküntüleri, bronkospazm gibi histamine
bağlı etkilerin ortaya çıkmasına yol açarlar.
• 7. Farmakolojik etki, ilacın şelasyon yapmasına bağlı olabilir:
• Şelasyon, metal iyonlarının organik moleküler
tarafından halka oluşturmak suretiyle bağlanması olayıdır. Organik madde molekülünde metalle halka yapan gruba “ligan” adı verilir.
• Şelasyon yapıcı organik maddeler
• kalsiyum disodyum EDTA,
• penisilamin,
• dimerkaprol (BAL) ve
• desferrioksamin gibi maddelerdir.
• Şelasyon yapıcı maddeler, özellikle ağır metal
zehirlenmelerinde sağıtım amacıyla kullanılırlar. Örneğin:
Kalsiyum EDTA kurşun zehirlenmesinde kan ve dokularda
bulunan kurşunla şelasyon yaparak etkisiz kompleks oluşturur. Bu kompleks böbrekler yoluyla kolaylıkla elİmine edilir.
• BAL arsenik ve civa zehirlenmelerinde, penisilamin bakır ve kurşun zehirlenmelerinde, desferrioksamin ise
akut demir zehirlenmelerinde etkin birer antidtturlar.
• 8) İlaç etkisi, endüksiyon olayı sonucu
oluşabilir:
• Hücrelerde protein (bu arada enzim) sentezi
çekirdekte DNA tarafından hazırlanıp ribozomlara yöneltilen m-RNA tarafından
yapılmaktadır. Hücrelerde DNA molekülü
üzerinde gerçekte aktif olan bir bölge, özel bir
protein ile kapatılmak suretiyle inaktive edilmiş
ve kendine özel m-RNA’yı yapmaktan alıkonulmuş olabilir. (REPRESYON OLAYI)
• Bazı hormonlar veya hormonal etkili ilaçlar,
represyon yapan proteini inaktive ederek
DNA’nın bu bölgesinin karakteristik mesajını taşıyan m-RNA’ nın taşıdığı mesajla ribozomlarda yeni enzimler ve diğer proteinler yapılır. (indüksiyon olayı). İndüksiyon sonucu
hücrede oluşan enzimler ve diğer proteinler hormonal maddelerin hücre içindeki fizyolojik etkilerinin temelini oluşturabilirler.
Mediyatörler
• Mediyatörler (nöromediyatör,
nörotransmitter)
• sinir hücreleri veya sinir hücreleriyle farklı
efektör (kas, bez gibi) hücreler arasında
(sinaps ve kavşaklar) mesaj iletiminden
sorumlu olan maddelerdir.
• İlaçlarla bu intermediyer ürünler arasındaki
ilişkide iki olasılık vardır; ya
metabolizmalarını (sentez, liberasyon,
depolanma ve degradasyon) değiştirir ya da
onlara ait reseptörleri stimüle (agonist etki)
veya bloke (antagonist etki) ederler.
• Mediyatörlerin başlıcaları
– asetilkolin,
– kateşolaminler (dopamin, noradrenalin,
adrenalin),
– Serotonin
– kimi amino asitlerdir ( γ -amino bütirik
asit veya GABA, glisin).

Sentral ve periferik sinir sisteminin mediyatörleri
Asetilkolin
• nöromüsküler kavşak,
• sempatik ve parasempatik sistemin postgangliyoner
hücreleri ve pregangliyoner lifler arasındaki sinapslar,
• parasempatik postgangliyoner sinir uçları ve
postganliyoner sinir sonları tarafından innerve edilen
yapılarda iletimi sağlar
• ensefalik sinapslarda da işlev görür.
Kolinerjik Sinaps
Asetilkolin iki aşamada sentezlenir :
Asetat + koenzim A → Asetilkoenzim A
(tepkime AcCoA sentetaz tarafından katalize edilir)
Kolin + Asetilkoenzim A → asetilkolin (kolin
asetilaz)
• Asetilkolinin sinaptik aralığa diffüzyon ve ekzositozla
boşalır.
• Ekzositoz kendiliğinden veya zorlamalı olabilir.
Spontan ekzositoz intraselüler kalsiyum
konsantrasyonuna bağlı sıklıkla ve küçük miktarlarda
asetilkolin liberasyonu şeklinde olur. İkinci durumda,
ki bu membranın depolarizasyonuna neden olan
sinirsel uyarıdır, kalsiyum kanalları açılır ve
intraselüler ortama Ca2+ iyonlarının girişi sağlanır.
İntraselüler kalsiyum konsantrasyonunun artışı
veziküllerden sinaptik aralığa bol miktarda
asetilkolin boşalmasına neden olur.
• Sinaptik aralıkta hızla yayılan asetilkolin hedef hücre
üzerindeki postsinaptik ya da presinaptik
reseptörlere bağlanarak işlevini tamamlar.
Asetilkolinin reseptörlere bağlanması, hücre içinde
bir biyolojik yanıta yol açar.
• Postsinaptik hücredeki uyarı hızla sonlanır. Bunun
nedeni asetilkolinin sinaptik aralıkta
asetilkolinesteraz enzimi tarafından kolin ve asetata
(hidroliz) parçalanmasıdır. Asetilkolinin hidroliz
ürünlerinden kolin, sodyuma bağımlı yüksek affiniteli
bir sistem tarafından tekrar nörona alınır ve
asetilkolin sentezi için kaynak olarak kullanılır.
Normal koşullarda dolaşımda asetilkolin bulunmaz.
• Kimi moleküller bu farklı aşamaları etkilerler;
• – Botilismus toksini veziküllerden AK
salınımını bloke eder.
• Karadul örümceğinin zehiri ise veziküllerde
depolanan tüm asetilkolinin sinaptik aralığa
boşalmasına neden olur.
• Kalsiyum antagonistleri veziküllerden atılımı
bloke eder
• Presinaptik muskarinik (otoreseptörler)
reseptörlerin stimülasyonuyla AK salınımı
inhibe
• – aminopiridinler zorlamalı liberasyonu
artırırlar,
• – kolinesteraz inhibitörleri
Kateşolaminler
• Noradrenalin, adrenalin ve dopamin bazı
sinapslara (sentral sinir sistemi, sempatik
postgangliyoner sonlar) libere olan
mediyatörlerdir ve kateşolaminler olarak
adlandırılırlar.
• Biyosentez
• Fenilalaninden hidroksilasyonla tirozin sentezlenir.
• Tirozinden ikinci bir hidroksilasyonla
dihidroksifenil-alanin (DOPA) oluşur.
• Bu tepkimeyi gerçekleştiren tirozin hidroksilaz
kateşolamin sentezini sınırlandıran bir faktör
konumundadır.
• DOPA, dopadekarboksilaz tarafından dopamine
dekarboksile edilir.
• Bu son ürün, dopamin β-oksidaz sayesinde
noradrenaline (NA),
• noradrenalin de N-metiltransferaz enzimi
tarafından katalize edilen tepkimeyle metil grubu
alarak adrenaline dönüşür.
Noradrenalin (Norepinefrin)
• FENİLALANİN
↓ p- Hidroksilasyon
• TİROZİN
↓ m- Hidroksilasyon
tirozin hidroksilaz
• DİHİDROKSİ FENİLALANİN (DOPA)
↓ Dekarboksilasyon
dopa dekarboksilaz
• DOPAMİN
↓ β- Oksidasyon
dopamin β hidroksilaz
• NORADRENALİN
↓ Metilasyon
n-metil transferaz
• ADRENALİN
• Noradrenalin sentezi sentral ve sempatik nöronlarda,
adrenalin sentezi ise, başlıca sürrenal medüllanın kromafin
hücrelerinde gerçekleşir.
• Kateşolamin sentezini bloke eden
• β-metil p-tirozin tirozin hidroksilazı inhibe eder.
• Metildopa dopa-dekarboksilazı inhibe eder.
• Disulfiram dopamin β-oksidaz inhibitörü olduğundan
dokularda dopamin konsantrasyonunun artışına neden olur.
• Bazı aminoasitler enzimleri substrat olarak kullanarak
fizyolojik olmayan aminleri oluşturlar ve kateşolamin
biyosentezini bozarlar. Bunlar da sinirsel uyarı sonucu
kateşolaminler gibi libere edilirler. Sinaptik reseptörler
üzerine etkileri çok az olan bu maddeler yalancı mediyatör
olarak adlandırılır.
• Metildopa metildopamine,
• D-amfetamin de hidroksinoradrenaline dönüşür. Nöronlarda
6-hidroksi dopadan 6-hidroksi dopamin sentezlenir. Bu
madde dopaminerjik sonları bozar.
• Depolanma
• Dopamin, nöronlarda presinaptik granül veya
veziküllere aktif transportla taşınır ve bu
yapılar içinde depolanır. Veziküllerde
akümüle olan dopamin kısmen
noradrenaline dönüşür. Rezerpin dopaminin
veziküllere girişini bloke ederek NA
oluşumunu engeller ve bu etki ancak
haftalar sonra ortadan kalkar. Ancak bu etki
seçici değildir; bundan serotonin ve histamin
de etkilenir.
Noradrenerjik kavşak
• Liberasyon
• Presinaptik vezikül içerikleri (D, A ve NA) sinaptik boşluğa, asetilkolinde
olduğu gibi, Ca2+ iyonlarına bağlı olan bir mekanizmayla (ekzositoz)
boşalır. Dolaylı etkiyen kimi adrenerjik ilaçlar (tiramin, efedrin) bu
liberasyonu artırır; bretilyum ve guanetidin gibi maddeler de bloke
ederler.
• Liberasyon sonrası
• Sinaps aralığına libere olan kateşolaminlerin:
• bir bölümü postsinaptik reseptörlere bir bölümü de presinaptik
reseptörlere fikse olur,
• bir bölümü ekstraselüler ortama diffüze olur,
• bir bölümü de nöron tarafında geri yakalanır ve orada intraselüler
monoaminoksidaz (MAO) tarafından kısmen degrade edilir,
• Kalan bölümü de monoaminoksidaz ve katekol -o- metiltransferaz
(COMT) enzimleri tarafından degrade edilir.
• Kimi ilaçlar COMT (antihistaminikler) ve MAO enzimlerini inhibe ederler. Bu enzimlerin inhibisyonu noradrenerjik stimülasyonun veya eksojen
kateşolaminlerin etkilerini potansiyalize etmez.
• Presinaptik sonlar tarafından kateşolaminlerin geri yakalanması da (re- uptake) inaktivasyonlarında önemli rol oynamaktadır.
• Geri yakalanma imipraminik antidepresörler, kokain ve amfetaminler
tarafından bloke edilmesine karşın lityum tarafından artırılır.
Kateşolaminlerin metabolizması
• Serotonin
• Serotonin veya 5-hidroksi triptamin (5-HT) serebral düzeyde
önemli olan triptaminerjik bir maddedir. Migrende ve akut
bir yangı odağından libere olan faktörlerden biri olarak rol
oynar.
TRİPTOFAN
↓ hidroksilaz
5- HİDROKSİ TRİPTOFAN (5 – HTP)
↓ dekarboksilaz
5- HİDROKSİ TRİPTAMİN
(SEROTONİN, 5 – HT)
↓ MAO
5- HİDROKSİ İNDOL ASETİK ASİT
(5- HIAA)
• Biyosentezi iki aşamada gerçekleşir; triptofan hidroksilaz
etkisiyle hidroksile olur ve 5-hidroksi triptofan (5-HTP)
oluşur ardından dekarboksilaz tarafından dekarboksile
edilerek 5-HT oluşur.
• İnaktivasyonundan monoamin oksidaz enzimi sorumludur.
• Beyin, barsakların miyenterik pleksusu ve retinada
nörotransmitter işlevi görür.
• Serotonin pineal bezde melatonine dönüştürülür.
• Para-klorofenilalanin (p -CPA) triptofanın 5- HTP’a
hidroksilasyonunu inhibe eder.
• Kateşolaminlerde olduğu gibi, yalancı mediyatör (5,6- dihidroksi triptamin) serotoninerjik nöronları bozabilir.
• Serotoninin depolanma ve liberasyonu kateşolaminlerde
olduğu gibidir.
• Sinaptik aralığa libere olan serotonin; postsinaptik
reseptörlere bağlanır,
• nöronlar tarafından geri yakalanır (bu, kateşolaminlerde
olduğu gibi imipraminik maddeler, kokain ve amfetaminler
tarafından bloke edilir)
• ekstraselüler ortama diffüze olur
• MAO enzimi tarafından 5- hidroksi
indolasetik aside (5- HIAA) parçalanır. Bu son
tepkime MAO inhibitörleri tarafından inhibe
edilir, sonuçta serebral serotonin düzeyi
artar. 5-HIAA’din beyinden kana
eliminasyonu diğer organik asitlerde olduğu
gibi aktif transportla gerçekleşir; probenesid
tarafından bloke edilir. Bu blokaj serebral 5- HIAA düzeyinin artmasına neden olur.
• Amino asitler
• Sinaptik iletimde inhibisyon rolü oynayan
kimi amino asitler bugün mediyatör olarak
değerlendirilirler.
• γ – aminobütirik asit (GABA)
• Krebs siklusunda α-ketoglutarik aside bir molekül NH3
bağlanmasıyla oluşan glutamik asit, beyinde bulunmayan ve
kofaktörü piridoksal fosfat olan glutamin dekarboksilaz
etkisiyle GABA’ya dönüşür.
→ GLUTAMİK ASİT
↓ dekarboksilasyon
γ – AMİNOBÜTİRİK ASİT (GABA)
↓ transaminasyon

SEMİ-SÜKSİNİK ALDEHİD
↓ oksidasyon
↑ SÜKSİNİK ASİT
+ NH3 ↓

← α-KETO GLUTARİK ASİT
• GABA α-ketoglutarik asitle GABA α-ketoglutarat
transaminaz etkisi altında Krebs siklusuna reentegre
olabilen süksinik aside dönüştürülerek metabolize edilir.
• Beyin, retina gibi yapılar ve inhibitör sinapslarda bulunan ve
inhibitör nörotransmitter olan GABA aksonal veziküllerde
depolanmaz. Postsinaptik hücrelerde klor geçirgenliğini
artırarak hücrenin hiperpolarize olmasına neden olur. Sonuçta impulsun postsinaptik hücreye geçmesini engeller.
• İki tip GABA reseptörünün varlığı bilinmektedir. Organizmada GABA reseptörlerine bağlanarak GABA etkisini
azaltan ya da maskeleyen bir protein bulunmuş ve bu
proteine GABA-modülin adı verilmesi önerilmiştir.
• Benzodiyazepinler (libriyum) GABA etkisini artırarak
sedatif etki oluştururlar.
• Piridoksin türevi olan piridoksal fosfat, GABA’nın
kofaktörüdür. Bu nedenle, piridoksin yetmezliğinde
şekillenen sinirsel semptomlar (konvülsiyon) beyinde GABA
düzeyinin azalmasından kaynaklanır.
• Glisin
• Basit yapılı bir amino asit olan glisin spinal
motor nöronların inhibitör mediyatörüdür.
Postsinaptik nöronda klor geçirgenliğini
artırarak etkir. Etkileri striknin ve tetanoz
toksini tarafından farklı şekillerde bloke
edilir. İşte bu nedenle, striknin zehirlenmesi
ve tetanoz hastalığında inhibitör mekanizma
önlendiği için tüm vücut kaslarında kasılma
meydana gelir.
• Otakoitler
• Histamin
• Memelimerde deri, karaciğer, akciğer, sirdirim
kanalı, kan (bazofil lökositler) ve sentral sinir
sisteminde (hipotalamus) bulunan histamin gastrik
sekresyon ve allerjik reaksiyonlarda etkin rol oynar.
• Biyosentez
• Histidinin histamine dönüşümü, bazı bakterilerde
bol miktarde bulunan spesifik L-histidin
dekarbokbilaz tarafından katalize edilir. Yerel
irritasyonlar bu enzimi aktive eder. Kortikoitler ise
bu aktivasyonu azaltırlar. Böylelikle yerel histamin
formasyonunu deprese ederek anti-imflamatuvar
etki oluştururlar.
• Depolanma
• Histaminin başlıca depolanma yeri mastosidlerdir.
Histamin bu hücrelerde heparine bağlı bir biçimde
granüller içinde bulunur. Nöronlarda ise diğer
biyojen aminlerle (kateşolaminler, serotonin) aynı
veziküllerde yer alır.
• Liberasyon
• Antijenler dışında bazı ilaçlar da mastosidlerden
histamin libere edebilirler. Bu tür ilaçlara
(dekstranlar, polimiksinler, morfin,
antihistaminikler, d-tübokürarin, kontrast maddeler,
klorpromazin) histamin liberatörleri adı verilir. Bu
liberasyon bronşlarda spesifik olarak cromogylate,
non spesifik olarak da β- adrenerjik stimülanlar
(izoprenalin) tarafından inhibe edilir.
• Degradasyon
• Histamin vücutta önemi hayvan türüne göre
değişebilen iki farklı yolla ve hızla parçalanır.
• Histamin, histaminaz (diamin oksidaz)
etkisiyle imidazol asetik aside dönüştürülür.
İmidazol asetik asit, eliminasyon formu olan
riboside dönüşmek için ribozla konjuge olur.
• İnsanda egemen olan ikinci durumda histamin n-metil
transferaz etkisiyle 3- metil histamin, bundan da MAO
etkisiyle aldehid ve 3- metil imidazol asetik asit şekillenir.
Antimalaryal ilaçlar (amodiakin) yüksek dozda histamin nmetil transferazı, MAO inhibitörleri de MAO’ı inhibe ederler.
Aspirin ise imidazol asetik asidin riboza bağlanmasını
engeller.
L- HİSTİDİN
↓ dekarboksilaz
HİSTAMİN
DAO ↓ ↓ HMT
İMİDAZOL ASETİK ASİT 3- METİL HİSTAMİN
↓ MAO ↓
RİBOSİD 3- METİL İMİDAZOL ASETİK ASİT
DAO = diamino – oxydase (Histaminase)
HMT = histamine n-methyl transferase
• Prostaglandinler
• prostaglandinler (PG prostanoik asidin türevleridir. E1, E2,
F2α, G2, H2 ve I2 gibi farklı tipleri vardır.
• Membraner fosfolipidlerden fosfolipaz A2 enzimiyle katalize
edilen tepkime sonucu şekillenen araşidonik asitten
sentezlenirler. Araşidonik asidin iki metabolik yolağı vardır:
• Lipooksijenaz etkisiyle oluşan hidroksiasitler ve bunların
türevi olan löykotrienler lökositlerin migrasyonunu
denetlerler ve bronkospazm oluştururlar,
• siklooksijenaz tarafından katalize edilen tepkimeyle önce
endoperoksitler, daha sonra da prostaglandinler,
tromboksanlar ve prostasikline dönüştürülür. Prostaglandinler fizyolojik olarak sentral noradrenerjik
fonksiyonlarda, trombositlerin agregasyonunda ve vasküler
tonusta (prostasiklin veya PG I2 vazodilatatör etkilidir);
patolojik olarak da yangı, ateş ve ağrıda modülatör rolü
oynarlar.
• Glukokortikoidler fosfolipaz A2’yi inhibe ederek biyosentezi
ilk aşamada, nonsteroid anti-inflamatuvarlar da (salisilatlar,
indometasin) siklooksijenazı inhibe ederek endoperoksik
oluşumunublokeederler
FOSFOLİPİDLER
↓ fosfolipaz A2
ARAŞİDONİK ASİT
Lipoksijenaz ↓ ↓ siklo-oksijenaz
HİDROKSİASİTLER ENDOPEROKSİTLER
LÖYKOTRİENLER ↓
PGG2 ve PG H2
↓ ↓ ↓
PG E2 TROMBOKSAN PROSTASİKLİN
PG F2α A2 PG I2
PG D2
• Peptid yapılı hormonlar
• Peptid bağları ile bağlı amino asitten oluşan
hormonlardır . Peptid hormonların molekül
ağırlıkları, bunları oluşturan amino asitlerin
tür ve sayılarına bağımlıdır: substans P 11,
kortikotrofin (ACTH) 39, oksitosin ve
vazopressin 9, enkefalinler 5 ve anjiyotensin
II de 8 amino asitten oluşur.
• Anjiyotensin
• Renin, böbrek orijinli bir maddedir ve bir plazma
proteini olan anjiyotensinojeni anjiyotensin I’e
dönüştürür. Bu da, dönüştürücü bir enzimin etkisiyle
güçlü hipertansif (vazokonstriktör) ve aldosteron
sekresyonunu stimüle eden oktapeptid yapılı
anjiyotensin II’ye çevrilir. Renin – Anjiyotensin –
Aldosteron sistemi olarak adlandırılan bu mekanizma
arteriyel kan basıncının regülasyonunda etkin işlev
görür.
• Kaptopril dönüştürücü enzimi inhibe ederek bu
sistemin etkinliğini giderir ve antihipertansif etki
oluşturur.
Angiotensinogene
↓ renin
Angiotensine I
↓ dönüştürücü enzim
Angiotensine II
↓ ↓
Vazokonstriksiyon Adrenler
↓ ↓
Hipertansiyon ← Aldosterone ( Na+ reabsorb.↑)
• Nöropeptidler
• Nöropeptidlerin başlıcaları oksitosin, vazopressin, kortikotrofin
(ACTH), hipotalamik releasing-factors (Luteinising Hormone
releasing hormone, (LH – RH)) ve thyroid releasing hormone
(TRH)’dur.
• asetilkolin, kateşolaminler, serotonin etkisiyle peptidler libere edilir
• Nöyropeptidlerin en son bulunanları ise beyinde ya da nöronlarda
sentezlenen enkefalinler ile hipofizde sentezlenen endorfinleri içeren
morfinomimetik nöyropeptidlerdir. Bu nöyropeptidler özgün
reseptörler aracılığıyla antaljik işlev görürler.
• Enkefalinler ilk kez beyinden, daha sonra da başta adrenler olmak
üzere pek çok dokudan izole edilen pentapeptidlerdir.
• Enkefalinlerin biyodegradasyonunda peptidazlar etkinlik gösterir, bu
enzimlerin spesifik inhibitörleri ise halen araştırma aşamasındadır.
RESEPTÖR
• Reseptör
• İlaç ya da endojen maddeleri seçici ve
dönüşümlü olarak bağlayabilen ve böylelikle
farmakodinamik etkiyi tetikleyen hücresel
moleküller olarak isimlendirilir.
• Reseptörün iki temel özelliği vardır: – Bir ilacı (ya da mediyatörü) spesifik olarak tanır,
– İlaca yanıt olarak bir farakodinamik etki oluşturur.
• Ligant-reseptör bağlanması sonucu hücre
fonksiyonları artar (stimülsyon) ya da azalır
(depresyon); hücre fonksiyonlarında nitel bir
değişiklik olasılığı yoktur.
• Farklı iki reseptör tipine etkiyen bir maddenin
etkisi bifazik olabilir: Adrenalin alfa
reseptörlere etkiyerek vazokonstriktör, beta-2
reseptörlere etkiyerek de vazodilatatör etki
oluşturur.
• Bir ilacın reseptöre bağlanma düzeyi ise
reseptör bölgesindeki ilaç konsantrasyonuyla,
ilacın bağlanma kapasitesine bağımlıdır; bu
kapasite afinite olarak isimlendirilir.
• LİGANT
Reseptörlere bağlanabilen endojen (mediyatör) ve eksojen
(ilaç) moleküllere ligant denir. Ligant (hormon,
nörotransmiter, hücrelerarası mesajcı ya da eksojen ilaç)
reseptörle birleşerek hücre fonksiyonlarını değiştirir.
• AKSEPTÖR
Ligantları dönüşümlü olarak bağlayabilen, fakat bağlanma
sonucu, reseptörden farklı olarak, etki oluşumuna neden
olmayan makromoleküllerdir
• Emilen ilaçların, plazma proteinlerine bağlanarak etki
bölgelerine taşındığını biliyoruz. Ligantların plazma
proteinleriyle bağlanması ilacın organizmada taşınmasına
olarak sağlar; ilaç – plazma proteini bağlanmasının ilacın
farmakokinetiğini etkilemesi dışında farmakodinamik etki
oluşturması söz konusu değildir.
AGONİST
• Reseptörlerin tamamını ya da bir bölümünü
aktive ederek biyolojik ya da farmakodinamik
yanıt oluşturabilen endojen ve eksojen
ligantlar agonist olarak isimlendirilir.
Parsiyel agonist
• Parsiyel agonist (düşük aktiviteli agonist)
agonist ve antagonist özellikte olup,maksimal
yanıt oluşturacak sayıda reseptörü işgal
edemez, fakat antagonist varlığında agonist
gibi etkir.
• ANTAGONİST
• Yapı yönünden agonistlere benzeyen,
reseptöre bağlanabilen ve reseptörü aktive
edemeyen, ancak agonistin reseptörü etkilemesini önleyen (agonistin oluşturduğu
yanıtı bloke eden) ilaçlardır. Antagonist,
agonistin etkisini azaltır ya da tersine
çevirebilir.
• Antagonistler dönüşümlü ve dönüşümsüz antagonistler olarak sıınıflandırılabilir. Dönüşümlü antagonistler reseptörlerden kolaylıkla ayrılabilir; dönüşümsüz antagonistler
ise reseptöre stabil bir kimyasal bağ (oluşturarak bağlanırlar.
• Kompetitif antagonist
Aynı reseptöre karşı agonistle aralarında yarışma
(kompetisyon) olan ilaç kompetitif antagonisttir. Kompetitif antagonizmada agonist ve antagonistin
bağı karşılıklı olarak kopabilir, çünkü muhtemelen her
ikisi de reseptörün aynı bölgesine bağlanmıştır.
Agonist ve Antagonistin reseptörle birleşmesi
reversibl’dır.
• Bu antagonizma agonistin konsantrasyonu artırılarak
giderilebilir. Örneğin morfine benzer yapıda olan
naloksonun morfinik aktivitesi çok az ya da hiç
yoktur, fakat önceden uygulanan morfinin etkilerini
giderir. Buna göre naloksonun kompetitif
antagonizması daha çok morfin kullanılarak
arttırılabilir.
• Kürar ve süksinilkolin gibi kimi kas gevşetici
(kürarizan) ilaçlar nöromüsküler kavşakta bulunan
nikotinik reseptörlere karşı mediyatör işlevi gören
asetilkolinle yarışma halindedir; yöredeki
konsantrasyona bağlı bir biçimde, nikotinik
reseptörleri bloke ederek asetilkolinin
reseptörleri uyarmasını engellerler; sonuçta
nöromüsküler blok, diğer bir deyişle kürarizan
etki şekillenir. Nöromüsküler kavşakta asetilkolin
konsantrasyonu arttığında (kolinesteraz
inhibitörleri) ise kürarizan etki azalır ya da iletim
normale döner.
Örnek;
– Asetilkolin x Atropin Histamin x Antihistaminikler
– Morfin x Nalokson Testosteron x Siproteron
– Estrojen x Tamoksifen
• Non-kompetitif antagonizma
Antagonist molekülleri reseptörle kovalent bağlarla
irreversibl olarak bağlanırlar.
Reseptörlerin çoğu antagonist ile kapatıldığından,
agonistin etkileyeceği reseptör sayısı, dolayısı ile
maksimum cevap azalır.
Reseptör blokörleri
• Reseptörle birleşerek (kapatarak) agonistin
reseptörü aktive etmesini önleyen ilaçlardır.
İkinci ulak (son haberci)
• Sitoplazmik membranda lokalize olan
reseptörlerin ligantla oluşan sinyalin etki
bölgesi olan hücre içine iletilmesini sağlayan
cAMP, cGMP, inozitol trifosfat, diasilgliserol ve
Ca++ iyonu gibi kimyasal aracılardır.
• İkinci ulak oluşumundan adenil siklaz, guanilat
siklaz ve fosfolipaz C gibi efektör moleküller ve
doğal olarak G proteinleri (düzenleyici protein)
sorumludur.
• cAMP (siklik adenozin mono fosfat)
• Adenil siklaz enzimi tarafından katalize edilen
tepkimeyle ATP’den sentezlenir; AMP’nin aktif
şeklidir. Çoğu mediyatör ve ilacın hücre üzerinde
etkilerinin oluşumuna aracılık eder.
cGMP (siklik guanozin mono fosfat)
• GTP’den (guanozin trifosfat) guanilat siklaz
etkisiyle oluşur.
İnozitol trifosfat, Diasil gliserol
• İnozitol trifosfat hücre içi (inaktif) Ca++ depolarını boşaltarak,
• diasil gliserol ise protein kinaz C aracılığıyla proteinlerin fosforilasyonuna neden olarak
hücresel yanıt oluşturur.
Reseptör Çeşitleri
• Kolinerjik Reseptörler
Kolinerjik kavşaklarda (otonom gangliyonlar,
parasempatik postgangliyoner sonlarla efektör
arası, SSS) asetilkolinin etkidiği reseptörlerdir.
Kolinerjik reseptörler iki alt gruba ayrılmıştır;
muskarinik ve nikotinik reseptörler
Muskarinik Reseptörler
• Postgangliyoner parasempatik nöron uçlarından nöroefektör kavşağa salıverilen asetilkolin
arafından aktive edilen reseptörlerdir;
• adenilat siklazı inhibe ederek intraselüler cAMP
konsantrasyonunu azaltır ve
• fosfolipaz C’yi aktive ederek intraselüler
diasilgliserol ve inositol trifosfat (IP3) konsantrasyonunu artırırlar. Bu iki ikinci ulak iyon kanallarını aktive eden ve membran potansiyelini etkileyen çoğu metabolik yolağı aktive ya da
inhibe eder.
• Agonist muskarindir. Muskarinik reseptörler
potasyum kanallarını da açar.
• muskarinik reseptörlerin 5 alt tipi bulunmaktadır:
M1, M2, M3, M4 ve M5.
• M1 reseptörler esas olarak nöronal yapılarda
(otonom gangliyonlar),
• M2 kalpte,
• M3 düz kaslarda (gastro-intestinal, bronşik),
M4 beyin (striatum) ve düz kaslı yapılarda
• M5 düz kaslı yapılarda ve? bulunur.
Muskarinik reseptörler
Nikotinik Reseptörler
• Otonom gangliyonlar ve çizgili kas hücrelerinde (motor plak) bulunan kolinerjik reseptörler nikotinik
reseptörlerdir.
• Bu reseptörler asetilkolin tarafından uyarılır. Ancak iki
grup reseptör farklı antagonistler tarafından bloke
edildiğinden nikotinik reseptörler nöron tipi (Nn) ve kas
tipi (Nm) olarak iki alt tipe ayrılır.
• Örneğin gangliyonlardaki reseptörler hekzametonyumla, nöromüsküler kavşaktakiler ise
tubokürarinle bloke edilebilmektedir.
• Asetilkolin gibi nikotini de tanıyan bu reseptörlerin muskarine afiniteleri düşüktür.
• Nikotinik reseptörler SSS, adrenal medülla, otonom
gangliyonlar (nöronal, Nn) ve nöromüsküler (müsküler,
Nm) kavşakta bulunur. Bazı ilaçlar bu yapılardaki nikotinik reseptörleri uyararak etki gösterirler.
Kolinerjik Agonistler
• Asetilkolin reseptörlerinin aktif bölgelerine bağlanabilen ve onları aktive ederek
asetilkolinin fizyolojik etkilerini oluşturan maddeler kolinomimetikler olarak
adlandırılırlar.
• Muskarinik reseptörler stimüle edildiğinde muskarinin (Anamirta muscaria), nikotinik
reseptörlerin stimülasyonu da nikotinin
(Nicotiana tabacum) etkilerinin şekillenmesine neden olur.
• Muskarin ve nikotinin etkilerini oluşturan maddeler de muskarinik ve nikotinikler olarak
adlandırılır.
Kompetitif antagonistler
• Asetilkoline bağlanmaz; asetilkolinin sentez, liberasyon
ve hidrolizini etkilemezler.
• Fizyolojik etki oluşturmaksızın asetilkolin reseptörlerini işgal ederler.
• Eskiden parasempatikolitikler olarak adlandırılan bu
maddeler antikolinerjik’lerdir.
• Antikolinerjikler (kolinolitikler) periferde etkidikleri
yöreye göre farklı gruplara ayrılırlar:
• Parasempatik sonlara etkiyenler, asetilkolinin
muskarinik etkilerini inhibe ederler; atropin gibi (parasempatolitik).
Bu ilaçlar gastro-enterolojide (antispazmodik,
antisekretuvar), anestezyolojide (preanestezik), kolinesteraz inhibitörü insektisit zehirlenmelerinde ve
oftalmolojide (midriyatik) kullanılırlar.
• Sempatik ve parasempatik gangliyonlara
etkiyenler, asetilkolinin nikotinik etkilerini
inhibe eden bu grup ilaçlar gangliyoplejikler
olarak adlandırılırlar; heksametonyum gibi.
• Motor (terminal) plak düzeyinde etkiyenler
(nöromüsküler kolinolitikler), asetilkolinin
reseptörleri etkilemesini engelleyerek ya da
reseptörleri asetilkolin gibi, fakat uzun süreli
etkileyerek (depolarizasyon) nöromüsküler
iletimi bloke ederek çizgili kaslarda gevşemeye
neden olurlar.
Kimi reseptörlerin doğal ve yapay agonist ve antagonistleri
Adrenerjik Reseptörler
• iki tip adrenerjik reseptör ;α ve β. • Alfa reseptörlerin aktivasyonu damarlar, uterus, iris dilatatör kası, pilomotor kas ve m. niktitansta
kontraksiyon;
• salya sekresyonu, barsakta gevşeme, kan glukoz, laktik asit ile potasyum düzeyinde, renin
sekresyonunda ve insülin sekresyonunda artışa (β etki) neden olur. Glisemi artışı hepatik glikojenolizden kaynaklanır. • Beta reseptörlerin aktivasyonu kalp frekans ve
kasılma gücünde artış (+ kronotrop ve + inotrop etki), vazodilatasyon; uterus, barsak ve bronş kaslarında gevşeme, salya sekreryonu ve
metabolik aktivitede, oksijen tüketiminde artış, lipoliz müsküler glikojenoliz ile glukoz, laktik asit
düzeyi ve renin sekresyonunda artış meydana getirir.
• Alfa-adrenerjik agonistlerinin reseptörlerin iki alt
tipi olduğu belirlenmiştir:
• postsinaptik membranda bulunan α1
reseptörlerinin stimülasyonu vazokonstriksiyona
neden olur.
• α2 reseptörleri sempatik sinir ucu membranında
(presinaptik membran) lokalize durumdadır;
stimüle edildiklerinde, özellikle beynin sempatik
sisteminde, nöronlar arası boşluğa (sinaptik
aralık) noradrenalin liberasyonunda azalmaya
neden olur; ayrıca renin ve melanositoz
hormonunu inhibe ederler.
• Beta reseptör agonistleri
• Özellikle kalpte bulunan β1 reseptörler +
inotrop ve kronotrop etkiyle sindirim kanalı
düz kaslarının gevşemesinden sorumludurlar.
• β2 reseptörlerin aktivasyonu damar, bronş ve
uterus kaslarında gevşemeye neden olur. Bu
etkiler adenil siklazın stimülasyonu sonucu
şekillenir.
• Fenilefrin α,
• izoprenalin de β tipi aktivatördür.
• Adrenalin α ve β reseptörleri aktive eder;
noradrenalinin α reseptörler üzerine olan
etkisi egemendir.
• α (adrenerjik) Reseptörler
• Organizmada geniş bir dağılım gösterirler:
• Arter ve arteriyol düz kaslarında bulunanlar stimüle
edildiğinde vazokonstriksiyon şekillenir. Bu ekti α blokerler
tarafından tersine çevrilir; genel bir ateriyel vazodilatasyon oluşur. • Organizmanın diğer farklı bölümlerinde özellikle bronşlarda (stimülasyon bronko-konstriksiyona neden olur), plaketlerde (agregasyon), lenfosit ve mastositlerde (allerjik reaksiyon mediyatörlerinin liberasyonu) , miyokartta ve
serebral tronkda α reseptörler yaygındır. • α reseptörlerin iki alt grubunun olduğu kanıtlandı:
postsinaptik α1 ve presinaptik α2 reseptörleri. • Postsinaptik α1 reseptörleri effektör organ hücrelerinin
membranında bulunurlar. Bunların noradrenalinle
stimülasyonu α stimülasyonun fizyolojik etkilerine
(vazokonstriksiyon gibi) neden olur. Presinaptik α2
reseptörleri ise sempatik sinir sonlarında yer alırlar ve
presinaptik veziküllerden noradrenalin liberasyonunu denetlerler. Sinaps aralığında serbest noradrenalin
konsantrasyonu fizyolojik sınırı geçtiğinde, presinaptik α2
reseptörlerinin stimülasyonu sonucu noradrenalin
liberasyonu bloke edilir. Yani presinaptik α2 reseptörleri noradrenalin liberasyonunda “feed back” işlevi görürler.
• β (adrenerjik) Reseptörler
• Beta1 reseptörlerinin uyarılması kalp stimülasyonu sağlarken β2 reseptörlerin uyarılması sonucu da vazodilatasyon (iskelet kası
damarlarında) ve bronkodilatasyon gelişir.
• Βeta1 reseptörlerin epinefrin ve norepinefrine afiniteleri eşittir.
• Beta2 reseptörler epinefrine norepinefrinden daha yüksek afinite gösterirler. Nörotransmitterin
β1 ve β2 reseptörlere bağlanması adenil siklazı
aktive ederek hücre içi cAMP konsantrasyonunu
artırır.
• β2 Reseptörleri akciğer dokusunda yoğun (solunum yolları, damar düz kasları, epitel hücreler, salgı bezleri ve alveol çeperi) olmakla
birlikte diğer dokularda da bulunur.
Dopamin (dopaminerjik) Reseptörleri
• dopamine özgü dopamin (D, δ) reseptörleri de identifiye edilmiştir. • Beyin dışında sindirim kanalı, pankreas (ekzokrin), böbrek, hipofiz, retina ile serebral, koroner ve mezenterik vasküler
sistemde de dopamin reseptörleri bulunur. • başlıca 3 dopaminerjik yolak olduğu saptanmıştır:
• – Motor aktivite ile ilişkili olan dopaminerjik nöronlar,
• – Psikomotor ve duygusal kompartımanları denetleyen sistemdekiler,
• – Hipofiz sekresyonlarını denetleyen hipotalamik sisteme
katkıda bulunan dopaminerjik reseptörler. • Noradrenalinin α reseptörleri gibi dopamin reseptörleri de
pre ve postsinaptik olmak üzere ikiye ayrılır. Presinaptik reseptörler dopaminerjik sinir uçlarında lokalize
durumdadırlar ve dopaminle stimüle edilen bu reseptörler dopamin sentez ve liberasyonunu inhibe ederler.
• Postsinaptik reseptörler ise effektör organ
hücrelerinin membranlarında yer alırlar. Bu
reseptörlerin dopaminle stimülasyonu
(endojen veya eksojen) farklı organlarda
spesifik fizyolojik etkileri oluşturur. Örneğin
renal vazodilatasyon, prolaktin sekresyonunun
inhibisyonu ve sindirim kanalı motilitesinde
azalma gibi.
• Serotonin (5-HT, serotoninerjik) Reseptörleri
• Serotonin (5-HT) beyinde mediyatör ve
modülatör işlevi gören bir monoamindir.
• Bugüne değin SSS ve periferde (sindirim
kanalı, kalp) 7 tip (5-HT1, 5-HT2, 5-HT3, 5-HT4,
5-HT5, 5-HT6 ve 5-HT7) serotonin reseptörü
olduğu kanıtlanmış; bazılarının (1, 2) alt tipi
olduğu belirlenmiştir.
• Histamin (histaminerjik) Reseptörler
• Histidinin dekarboksilasyonuyla (histidin
dekarboksilaz) sentezlenen ve mast hücreleri,
nöronlar yanında düz kas, salgı bezi gibi
yapılanda lokalize (membraner) olan
histaminin 3 tip reseptörü vardır;
• klasik antihistaminiklerle bloke edilen H1
reseptörleri,
• gastrik asit sekresyonundan sorumlu olan
paryetal hücrelerde bulunan H2 reseptörleri
• beyinde lokalize olan H3 reseptörleri.
Opiyat reseptörleri
alt tipleri olan üç tip (mü-, delta- ve kappa-) opiat reseptörün
varlığı kanıtlanmıştır.
• Mü reseptörler morfin ve β-endorfine yüksek afinite
gösterirler. Diğer iki tip opiat reseptörü spinal analjeziye
aracılık ederler.
GABA Reseptörleri
• GABA (gamma-aminobütirik asit) sentral sinir sisteminin
inhibitör mediyatörüdür; modülatör işlevi de görür.
• GABA reseptörlerinin iyon kanalına (klorür) bağlı (GABAA) ve
iyon kanalı niteliğinde olmayan (GABAB) iki tipi, bunların da
alt tipleri vardır.
Somatostatin (SS) Reseptörleri
• Peptit hormonların hücre membranları üzerinde ya da hücre
içinde bulunan spesifik
• reseptörler aracılığıyla etkidikleri düşünülmektedir.
• Somatostatin de hücre yüzeyinde bulunan spesifik reseptörler
aracılığıyla farklı etkiler oluşturan bir peptit hormondur.
• Deney hayvanları ve insanın (sağlıklı) farklı dokularında SS
reseptörleri identifiye edilmiştir: sinir sistemi, ön hipofiz,
pankreasın endoksin ve ekzokrin bölümü ve sindirim kanalı
gibi. Yeni araştırmalarla endokrin bez ve beyin tümörleri gibi
farklı bozukluklarda da SS reseptörlerinin bulunduğu
kanıtlanmıştır. Bu gelişme, SS analoğu non degradabl sentetik
bir oktapeptit olan SMS 201-995’in (octeotide, Sandostatine)
anılan tümörlerin sağaltımında kullanılması yönünden ilginçtir.

Etiketler :
HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT
YASAL UYARI! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen kişiye aittir.
POPÜLER FOTO GALERİLER
SON DAKİKA HABERLERİ
İLGİLİ HABERLER
Balıkesir’de orman yangını
Balıkesir’de orman yangını
SİGARAYA ZAM GELDİ
SİGARAYA ZAM GELDİ
Geçmişe Dönüş fragmanı
Geçmişe Dönüş fragmanı
Anne ile bebeğinin mucize kurtuluşu
Anne ile bebeğinin mucize kurtuluşu
Doğalgaza zam
Doğalgaza zam